Harvesting Tradition

Στα Νεριανά, στον Πρασέ και στον Κυπάρισσο των Χανίων, κάθε καρπός κουβαλά µια ιστορία. Αυτή είναι η Κρήτη των ανθρώπων της.

Όταν τα πλήθη σκορπίζουν και η ηρεµία απλώνεται παντού, η Κρήτη σού δίνει το προνόµιο να την ανακαλύψεις από την αρχή. Να γνωρίσεις µια άλλη πλευρά της, πιο αυθεντική. Εκείνη που ανασαίνει στους λιόφυτους κάµπους και τα µικρά χωριά των Χανίων, που µυρίζει χώµα µετά τη βροχή, φρέσκο λάδι κι άγριο θυµάρι. Σ’ αυτή την Κρήτη, συναντάς τους ρεσπέρηδες – έτσι λένε εδώ τους γεωργούς. Η δουλειά τους δεν είναι απλώς επάγγελµα, αλλά τρόπος ζωής. Είναι εκείνοι που επιµένουν, µε τα χέρια τους ροζιασµένα από τη δουλειά, να φτιάχνουν από το τίποτα τα πάντα. Τους συναντήσαµε σε µια γη γεµάτη αναµνήσεις, να σηκώνουν το βάρος µιας παράδοσης, για να µην τη δουν να σβήνει.

Στα Νεριανά, η κυρία Αντωνία Νικολακάκη και ο γιος της, Νίκος, είναι το ζωντανό παράδειγµα της αγάπης για τον τόπο τους. Μας υποδέχεται στον κήπο της, ανάµεσα στις κολοκυθιές, οι οποίες κρατούν ακόµη την πρωινή δροσιά. Με σταθερές, σχεδόν τελετουργικές κινήσεις, κόβει τους κολοκυθοανθούς έναν έναν, σαν να µαζεύει κάτι ανεκτίµητο. Στη συνέχεια, οι ανθοί γεµίζονται µε ρύζι και µυρωδικά, ένα πιάτο που αποτυπώνει την απλότητα της κρητικής κουζίνας. Δεν είναι απλώς φαγητό· είναι η συνέχεια µιας «τέχνης» που µετρά δεκαετίες. Λίγα βήµατα πιο πέρα, στο εργαστήριό του, ο Νίκος φτιάχνει προϊόντα όπως η µαρµελάδα αβοκάντο µε άρωµα πορτοκαλιού, παντρεύοντας το παλιό µε το νέο.

Επόµενη στάση, ο Πρασές, σκαρφαλωµένος στις πλαγιές των Λευκών Ορέων, ένα χωριό που ξεχειλίζει από φυσικό πλούτο. Σήµα κατατεθέν του, οι καρυδιές και οι καστανιές, που δεσπόζουν στο τοπίο. Οι ντόπιοι, όπως ο Νίκος Μπουλταδάκης και η εγγονή του, Ράνια, τις φροντίζουν µε µεράκι και σεβασµό, σαν να είναι αναπόσπαστο κοµµάτι της καθηµερινότητάς τους.

Και κάθε φθινόπωρο, οι καρποί τους πρωταγωνιστούν σε µια γιορτή που προσελκύει επισκέπτες από όλο το νησί. Η Γιορτή του Κάστανου, γεµάτη χρώµατα, αρώµατα και γεύσεις, µεταµορφώνει το χωριό. Μουσικές και χοροί, µαγειρέµατα και κεράσµατα στην ύπαιθρο φέρνουν τους ανθρώπους κοντά, θυµίζοντας τους δεσµούς µε τη φύση. Εδώ, το κάστανο δεν είναι απλώς ένας καρπός· είναι ο συνδετικός κρίκος ανάµεσα στο παρελθόν, το παρόν και το µέλλον αυτού του τόπου.

Λίγο παρακάτω, στον Κυπάρισσο, η οικογένεια Μάρακα ζει µέσα στις ελιές, έχοντας αφιερώσει τη ζωή της στη φροντίδα τους. Ο Λευτέρης, µαζί µε τη σύζυγό του Ρανέλ, άφησαν πίσω τους την Αµερική, για να επιστρέψουν στην Ελλάδα και να αφοσιωθούν στην ελαιοκοµία. Η απόφασή τους δεν ήταν εύκολη, αλλά το όνειρό τους παραµένει ζωντανό, µε στόχο να δώσουν µια νέα διάσταση στο κτήµα τους, φτιάχνοντας έναν πολυχώρο που θα συνδυάζει τη γαστρονοµία, την τέχνη και τον αγροτουρισµό. Ο πατέρας του Λευτέρη δούλεψε, άλλωστε, ακούραστα γι’ αυτά τα δέντρα, δηµιουργώντας ακόµη και µια πατέντα για να διαχωρίζει το κουκούτσι από τον καρπό. Έτσι, κάθε µέλος της οικογένειας συµβάλλει, µε τον δικό του τρόπο, στη διαιώνιση της παράδοσης και στη σύνδεση µε τη γη που τους καθορίζει.

_____________________________________
TEXT & PHOTOS : STEFANOS GOGOS / MARIA PASSARIVAKI